İSG-KATİP Nedir, Nasıl Kullanılır? (2026)
İş güvenliği uzmanı ya da işyeri hekimiyle çalışmaya başlayan hemen her işveren, bir noktada “sözleşmeyi İSG-KATİP’ten onaylamanız gerekiyor” cümlesini duyar. Bu rehber; ilk kez İSG hizmeti alacak işverenler, işveren vekilleri, insan kaynakları ve idari işler sorumluları için yazıldı. Sistemin ne olduğunu, işveren tarafında hangi işlemlerin yapıldığını, sürelerin hangi yönetmelik maddesinden geldiğini ve sık görülen hataları anlatıyoruz.
Ekran ve menü adları zaman içinde değişebildiği için tıklama tarifi yerine işlemin mantığını anlatıyoruz. Süreleri ise ilgili mevzuat maddesine dayandırıyoruz; ceza tutarı vermiyoruz, çünkü tutarlar her yıl güncellenir.
İSG-KATİP nedir?
İSG-KATİP, İş Sağlığı ve Güvenliği Kayıt, Takip ve İzleme Programı‘nın kısaltmasıdır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, iş sağlığı ve güvenliği hizmetleriyle ilgili iş ve işlemlerin kaydı, takibi ve izlenmesi için bu programı kullanır. Tanım, İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik’in tanımlar maddesinde yer alır.
Pratikte İSG-KATİP’in işverene bakan yüzü tek bir soruya cevap verir: Bu işyerine İSG hizmeti kim, hangi sözleşmeyle veriyor? İşyeri ile iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi, diğer sağlık personeli ya da OSGB (Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi) arasındaki sözleşme ve görevlendirmeler bu sistemde düzenlenir ve onaylanır.
Bu kaydın önemi İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği’nin 14. maddesinde açıkça yazar: sözleşme veya görevlendirmeleri Genel Müdürlükçe onaylanmayan işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı ve diğer sağlık personeli, 6331 sayılı Kanun kapsamındaki görevlerine başlatılamaz ve yetkilerini kullanamaz. Yani uzman sahaya gelmiş olsa bile, sistemde onaylı bir sözleşme yoksa hizmet mevzuat açısından başlamamış sayılır.
İSG-KATİP ne değildir?
Sistemi tanıyan işverenlerin en sık düştüğü yanılgı, İSG-KATİP’i işyerinin bütün İSG dosyası sanmaktır. Oysa sistem ağırlıklı olarak hizmet ilişkisinin kaydını tutar. Aşağıdakiler işyerinde ayrıca tutulmaya devam eder:
- Onaylı defter: İş güvenliği uzmanı ve işyeri hekiminin tespit ve önerilerini yazdığı defter. Yönetmeliğe göre defterin imzalanması ve düzenli tutulmasından işveren sorumludur; iş müfettişi istediğinde gösterilir.
- Risk değerlendirmesi raporu ve acil durum planı.
- Eğitim kayıtları ve katılım belgeleri.
- Kişisel sağlık dosyaları: İşveren, çalışanların kişisel sağlık dosyalarını işten ayrılma tarihinden itibaren en az 15 yıl saklar (İSG Hizmetleri Yönetmeliği m.7).
İş kazası ve meslek hastalığı bildirimi de İSG-KATİP üzerinden değil, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun sistemi üzerinden yapılır. Bildirimin adımlarını iş kazası bildiriminin SGK sürecini anlatan rehberde ayrıntılı bulabilirsiniz.
Sistemi kimler kullanır?
İSG-KATİP tek taraflı bir sistem değildir; bir sözleşmenin geçerli olması için genellikle iki tarafın da onayı gerekir. Kullanıcı grupları ve her birinin temel işi şöyledir:
| Kullanıcı | Sistemdeki temel işi |
|---|---|
| İşveren veya yetkili işveren vekili | OSGB ya da kişiyle yapılan sözleşmeyi veya görevlendirmeyi onaylar; hizmeti kendisi üstlenecekse taahhütname düzenler |
| OSGB | İşyeriyle sözleşmeyi düzenler, hizmet verecek personeli belirler, sözleşme sona erdiğinde bildirim yapar |
| İş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi, diğer sağlık personeli | Kendi adına düzenlenen sözleşmeyi veya görevlendirmeyi onaylar |
| İSG eğitim kurumları | Eğitici ve eğitim programına ilişkin bildirimleri yapar |
Sisteme giriş e-Devlet kimlik doğrulamasıyla yapılır. İşyeri bilgileri Sosyal Güvenlik Kurumu işyeri sicil kayıtlarıyla eşleştiği için, çalışan sayısı ve tehlike sınıfı gibi bilgilerin SGK kaydında doğru olması sistemdeki hesapları da doğrudan etkiler.
İşveren tarafında temel işlemler ve süreler
İşveren önce İSG hizmetini hangi modelle alacağına karar verir. Yönetmelik dört yol tanır ve her birinin İSG-KATİP’teki karşılığı farklıdır:
| Model | Sistemdeki belge | Onay süresi | Dayanak |
|---|---|---|---|
| OSGB’den hizmet almak | İSG-KATİP’teki örneğine uygun sözleşme | Karşılıklı olarak en geç 5 gün | İSG Hizmetleri Yön. m.14/3-a |
| Kendi çalışanını görevlendirmek | Sözleşme veya görevlendirme belgesi | Karşılıklı olarak en geç 5 gün | m.14/3-b |
| Belgesi olan işverenin görevi kendisinin üstlenmesi | Taahhütname | En geç 5 gün | m.14/4 |
| 50’den az çalışanlı, az tehlikeli işyerinde eğitim almış işveren veya vekilinin üstlenmesi | Taahhütname | En geç 5 gün | m.14/6 |
Son modelde ek şartlar vardır: görevi üstlenecek kişinin işyeri işvereni ya da işyerinde tam süreli hizmet akdiyle çalışan işveren vekili olması gerekir ve değerlendirmede SGK kayıtları esas alınır.
Onaydan sonraki süreçte işverenin takip etmesi gereken iki bildirim daha vardır:
- Sözleşmenin sona ermesi: Sözleşme veya görevlendirme feshedildiğinde ya da başka bir nedenle geçerliliğini yitirdiğinde durum beş iş günü içinde İSG-KATİP üzerinden bildirilir. İşyerinin kendi çalışanı görevlendirilmişse bildirimi işveren, OSGB’den hizmet alınıyorsa OSGB yapar (m.14/9). Onay süresinin “gün”, fesih bildiriminin “iş günü” olarak yazıldığına dikkat edin.
- Uzun süreli değişiklik: Görevlendirilen kişi doğum, hastalık veya yıllık izin gibi zorunlu bir nedenle değiştirilirse ve değişiklik 30 günü geçerse durum Genel Müdürlüğe bildirilir (m.14/2).
Ayrıca işveren, işyerinden görevlendirilecek ya da OSGB’den hizmet alınacak kişiler konusunda çalışan temsilcilerinin önceden görüşünü almakla yükümlüdür (m.6).
En sık yapılan beş hata
- Onay bekleyen sözleşmeyi unutmak. OSGB sözleşmeyi sisteme girer, işveren onaylamaz. Uzman işyerine gelmeye başlar ama sistemde onaylı sözleşme yoktur; yukarıda anılan m.14/7 hükmü gereği bu durumda görev başlamamış sayılır.
- “OSGB’ye devrettim, sorumluluk onda” düşüncesi. Yönetmelik, İSG hizmetleri için personel görevlendiren ya da OSGB’den hizmet alarak yetkilerini devreden işverenin bu hizmetlere ilişkin yükümlülüklerinin devam ettiğini açıkça söyler (m.6/6).
- Çalışan sayısı değiştiği hâlde sözleşmeyi güncellememek. Uzman ve hekimin aylık asgari çalışma süresi, çalışan sayısı ve tehlike sınıfına göre hesaplanır. İşe alımlarla çalışan sayısı arttığında mevcut sözleşmedeki süre yetersiz kalabilir.
- Zorunlu süreyi bölerek birden fazla kişi görevlendirmek. Kamu kurumları dışındaki işyerlerinde, hesaplanan zorunlu süre bölünerek birden fazla kişi görevlendirilemez (m.14/2).
- Sözleşme bitince kayıtları geri almamak. OSGB’ler sözleşme süresi sonunda, talep edilmese bile bütün kayıt ve dosyaları işverene teslim eder (m.13/2). Teslim alınmayan onaylı defter suretleri ve eğitim kayıtları bir sonraki denetimde eksik çıkar.
İSG-KATİP kaydını işyerindeki takiple nasıl birleştirmeli?
İSG-KATİP size “kim, hangi sözleşmeyle” sorusunun cevabını verir; “hangi yükümlülüğün tarihi yaklaşıyor” sorusunu ise işyerinin kendisi takip etmek zorundadır. Basit bir kontrol listesi şu satırları içermelidir:
- Uzman ve hekim sözleşmelerinin başlangıç tarihi, onay durumu ve varsa bitiş tarihi
- Çalışan sayısı ve tehlike sınıfında son değişiklik tarihi
- Risk değerlendirmesinin son yenilenme tarihi (risk değerlendirmesi rehberi)
- Çalışanların İSG eğitimlerinin tekrar tarihleri (İSG eğitimi kimlere zorunlu?)
- Periyodik muayene tarihleri ve işyeri hekimi görevlendirmesi (işyeri hekimi zorunluluğu)
Bu yükümlülüklerin tamamını ve bağlı yaptırımları 6331’e göre işveren yükümlülüklerini madde madde ele alan yazıda bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Sözleşmeyi İSG-KATİP’te onaylamazsam ne olur?
Yönetmeliğe göre sözleşmesi veya görevlendirmesi onaylanmayan uzman ve hekim görevine başlatılamaz ve yetkilerini kullanamaz. Bu durumda işyeri, mevzuat açısından İSG hizmeti almıyor gibi değerlendirilebilir.
OSGB ile anlaştım; ayrıca bir şey yapmam gerekir mi?
Evet. OSGB’nin sisteme girdiği sözleşmeyi en geç beş gün içinde onaylamanız gerekir. Onaydan sonra da işverenin yükümlülükleri devam eder; onaylı defteri imzalamak, uzmanın tespitlerini uygulamak ve kayıtları saklamak işverenin sorumluluğundadır.
İş kazasını İSG-KATİP’ten mi bildiririm?
Hayır. İş kazası ve meslek hastalığı bildirimi SGK sistemi üzerinden yapılır. İSG-KATİP, İSG hizmet sözleşmeleri ve görevlendirmelerinin kaydı içindir.
Küçük bir işyerinde işveren İSG hizmetini kendisi üstlenebilir mi?
50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıftaki işyerlerinde, gerekli eğitimi almış işveren ya da tam süreli çalışan işveren vekili taahhütname düzenleyerek üstlenebilir. Uzman veya hekim belgesi olan işveren ise görevi yine taahhütnameyle kendisi üstlenebilir. Uygunluk SGK kayıtlarına göre değerlendirilir.
Sonuç
İSG-KATİP, işyerinin İSG hizmetini kimden ve hangi sözleşmeyle aldığını gösteren resmî kayıttır. Sistemdeki onay süresi kısadır, fesih bildirimi iş günüyle sayılır ve onaylanmamış bir sözleşme sahadaki hizmeti mevzuat açısından geçersiz bırakır. Asıl iş ise sistemin dışında kalan tarafta başlar: risk değerlendirmesi, eğitim, sağlık gözetimi ve kurul kayıtlarının tarihlerini birlikte izlemek. Bu kayıtların pratikte nasıl bir arada takip edildiğini görmek için FocusISG’nin İSG yükümlülük takibi yaklaşımına göz atabilirsiniz.
6331 kapsamındaki İSG yükümlülüklerinizi takip etmekte zorlanıyor musunuz? FocusISG, risk değerlendirmesi, İSG eğitimi, sağlık gözetimi ve kurul kayıtlarınızı tek panelde toplar; hangi yükümlülüğün ne zaman dolduğunu ve ceza riskinizi önceden gösterir.
